10 januari 2008

Paleografie en een talenkaart

Wij zijn bezig ons voor te bereiden op een cursus paleografie die we komend najaar gaan geven. Voor een deel gebruiken we het materiaal van onze voorganger maar we willen natuurlijk ook een persoonlijke inbreng hebben.

Vandaag kwam ik toevallig via de rss-feed van de website van Onze Taal terecht bij een kaart met daarop de talen die in Europa gesproken werden in 1730. Nou ja, de kaart is uitgegeven in 1730. Heel aardig om de beginregels van het Onze Vader in de verschillende talen te lezen. Vele talen die niet meer bestaan zijn terug te vinden. Het is een genealogie van oude talen.
Leuke oefening om verschillende schriften / lettertypen te lezen.

Deze kaart is te vinden op het weblog Stangemaps. Dat weblog bevat een collectie hele merkwaardige kaarten. Heel leuk om je te vermaken als je eens een lollig uurtje wilt hebben!

10 december 2007

E-communicatierechten

Leuke post van Sanne Roemen op het weblog lifehacking.nl. Zij las het op de website van Joe Robinson, "work-life coach" van beroep. Het zijn de E-communicatierechten van de mens. Als weblogger en RSS-feed-slurper, in het bezit van meerdere e-mailboxen én een mobiele telefoon heel herkenbaar. Hoe krijg ik orde in de tomeloze stroom informatie die ik tot mijn beschikking heb! Hoe houd ik het in hemelsnaam beheersbaar...
Voor archivarissen altijd een interessante vraag!

Of de artikelen allemaal even praktisch of wenselijk zijn, daar gaat het nu even niet om. Ik denk dat het onder controle houden van je leven altijd een belangrijk punt is, dus ook dit aspect dat knap vervelend en dominant aanwezig kan zijn.

Deze 10 artikelen kunnen daarbij een leidraad zijn. Ik volg hier de vertaling van lifehacking.nl:

Daarom hier, vrij vertaald, de 10 punten uit The E-Tool Bill of Rights:
  • Artikel 1: E-mail die langer is dan twee paragrafen wordt niet verstuurd. In plaats daarvan besparen we tijd door de telefoon te pakken.
  • Artikel 2: elke Blackberry moet een 12-stappen counseling programma bevatten.
  • Artikel 3: mensen die overweldigd worden door hun inbox, halen hun berichten op vooraf vastgestelde tijdstippen binnen om aandachts-tekort te voorkomen.
  • Artikel 4: men wordt geacht de urgentie van een bericht in te schatten alvorens erop te reageren.
  • Artikel 5: het is niet toegestaan om e-mail ‘draadjes’ van een kilometer, hele boekwerken of flauwe kettingmail grappen te versturen.
  • Artikel 6: bedrijven hanteren gedragscodes voor het uitsturen van E-mail alsof het om de uitstoot van CO2 gaat.
  • Artikel 7: alle apparaten voor elektronische communicatie worden ingenomen of thuis achtergelaten alvorens op vakantie te gaan.
  • Artikel 8: Je mag niet uitgaan van de vooronderstelling dan iemand onbeperkt digitaal bereikbaar is, simpelweg omdat de instrumenten beschikbaar zijn. Berichtenmanagement is verplicht. (dit is mijn vertaling)
  • Artikel 9: het is toegestaan om auto-responders te gebruiken voor het blokkeren van ‘focus-zones’ voor optimale productiviteit.
  • Artikel 10: E-contact vrije zones / dagen worden afgesproken om de prestaties te verhogen en innovaties te stimuleren.
Kijk hier voor het origineel in het Engels.

07 december 2007

Optische tekenherkenning voor oude teksten - IMPACT

In 2008 start een nieuw project, waarin o.a. de Koninklijke Bibliotheek deelneemt, dat de techniek wil ontwikkelen waarmee drukwerken van voor 1850 d.m.v. OCR (optical character recognition) doorzoekbaar kunnen worden.
Het digitaliseren van boeken en handschriften is inmiddels behoorlijk gemeengoed, maar met name de oudere drukwerken blijken voor de huidige OCR-software een te groot probleem. Het foutpercentage is veel te hoog.

Om handschriften met behulp van OCR-software doorzoekbaar te maken is nog een stap verder. Deze techniek is onderwerp van onderzoek. Diverse postbedrijven werken al op grote schaal met deze techniek, maar daarbij gaat het om relatief eenvoudige acties van voornamelijk gestandaardiseerde input. Postcode en huisnummer is al voldoende om een brief op de juiste plaats te krijgen.
Google houdt zich bezig met het digitaliseren en vervolgens OCR-ren van oude Indiase handschriften in het Sanskriet en Kannada door hun product ORCopus.
Voor archieven zou de doorontwikkeling van dit soort technieken een zegen zijn. Pas dan kunnen kilometers archief op eenvoudige wijze ontsloten worden. Tot die tijd blijft dat arbeidsintensief werk voor specialisten.

25 november 2007

Kaarten van Europa van elke eeuw sinds het jaar 0

Daar struikel ik over een website met een hele handige serie kaarten. Een kaart van Europa in elke eeuw sinds het jaar nul! Zoiets had ik vroeger bij mijn studie aan de Lerarenopleiding heel erg handig gevonden. Nu is er zoiets. Er zijn kaarten van heel Europa maar ook in 4 delen, Noord-West, Noord-Oost, Zuid-West en, jazeker, Zuid-Oost (zie hiernaast).
De kaarten tonen alleen de politieke geschiedenis, m.a.w. er staan grenzen op. Van landen die al lang verdwenen zijn, maar ook van landen die er al eeuwen zijn en pas recentelijk weer een zelfstandige status hebben gekregen na een harde strijd zoals Bosnië-Herzegovina. De Balkan is zowiezo een hele interessante regio om op deze manier door de eeuwen heen te bekijken.

Via de handige interface kun je dwars door de hele geschiedenis klikken. De kaarten zijn gratis te downloaden en te gebruiken voor niet-commerciële instellingen en dat is natuurlijk heel erg web 2.0. Zo hoort informatie te zijn, overzichtelijk en gratis.

Euratlas is een aanwinst voor het internet! (niet dat het nieuw is, het bestaat al sinds 2003...)

14 november 2007

Handig!


Een collega maakt me attent op de website van de International Civic Heraldry site.

Op deze site zijn de gemeentewapens van over de hele wereld te vinden. Ik heb zelf enkele steekproeven gedaan, die inderdaad allemaal klopte. Zo is het plaatje links, inderdaad het gemeentewapen van de gemeente Heers.

13 november 2007

Aandacht voor charters


Steeds meer archiefdiensten in Nederland steken energie en middelen in het digitaal toegankelijk maken van toegangen op de zgn. persoonsgebonden informatie (akten van de burgerlijke stand, doop-, trouw- en begraafboeken e.d.). In toenemende mate volstaan ze niet met een persoonsnamenindex maar voegen ze ook de gedigitaliseerde bron daar aan toe.

De goedkope dataopslag en de sterke toename van het aantal mensen met een breedbandverbinding maken het mogelijk grotere bestanden via de webservers aan te bieden. Een ware digitaliseringsgolf lijkt het gevolg. Allerlei unieke handschriften zijn inmiddels online te raadplegen zoals het Gruuthuuse handschrift en het psalter van Utrecht. En dan zwijg ik over het offensief van Google waar hele bibliotheken onder de scanner terecht komen.

De Groninger Archieven het het Drents archief zijn al enkele jaren bezig om hun chartercollectie op een fraaie wijze online beschikbaar te stellen via de website http://www.cartago.nl/.

In dat kader is er nog een mooi project in België bezig. Het abdijarchief van Zonnebeke is voor de eerste wereldoorlog terecht gekomen in het Grootseminarie te Brugge. Daardoor heeft het als een van de weinige archieven de eerste wereldoorlog ongeschonden overleefd en is een belangrijke bron geworden voor de geschiedenis.
Het succesvolle digitaliseringsproject heeft deze rijke bron voor een groot deel toegankelijk gemaakt en gedigitaliseerd online ter beschikking gesteld.
Tijd voor meer van dergelijke initiatieven!

01 november 2007

Handig!


Waarschijnlijk doe jij het ook wel eens! Jezelf of vrienden/kenissen/familie.. googelen om te kijken waar jij of die ander voorkomt op internet. Vaak vind je niet zo heel veel spannends. Als dat het geval is, moet je toch eens even wieowie proberen. Ik was namelijk erg verbaasd dat ik de ingescande overlijdensadvertentie van mijn oma vond, was mij via Google niet gelukt.